इटहरी : इटहरी २० स्थित हाँसपोसा सामुदायिक वन क्षेत्रमा गम्भीर लापरबाही भएको पाइएको छ ।
हाँसपोसा सामुदायिक वन क्षेत्रमा पर्ने ५५ वटा रूख मासेर पोखरी निर्माण गरेको पाइएको हो । पोखरी निर्माणका लागि भनेर रूख कटान भएको पाइएपछि सव डिभिजन वन कार्यालयले कारबाहीको प्रक्रिया थालेको जनाएको छ ।
खासगरी चुरे उत्थानशीलबाट चराचुरुङ्गीका लागि पानी जम्मा गर्न पोखरी निर्माण गर्ने भनी पाँच लाख रुपैयाँ बजेट बिनियोजन भएको थियो । सोही रकमबाट पोखरी निर्माण गर्ने भन्दै रूख कटान गरिएको पाइएपछि घटना बाहिरिएको हो ।
तरहरा सव डिभिजन वन कार्यालयका वन अधिकृत दिनेशप्रसाद यादवका अनुसार एउटै रूख नकाट्ने भनिएपनि रूख र बिरुवा गरी ५५ वटा कटान भएको छ ।
‘एउटै रूख नकाट्ने भनिएको थियो । वन ऐनविपरीत लापरबाही भएको पाइएको छ,’ उनले टाकुरा न्यूजसँग भने, ‘हामी मुद्वाको प्रक्रियामा छौँ । अब कारबाहीको प्रक्रिया अगाडि बढ्छ ।’
उनका अनुसार घटना जेठ २१ र २२ गतेको हो । हाँसपोसा सामुदायिक वनकी कार्यबाहक अध्यक्ष गोमा विश्वकर्मासहितका पदाधिकारीहरूले वन क्षेत्रमा पोखरी निर्माणको प्रक्रिया सुरु गर्दा लापरबाही र वन ऐनविपरीत रूख कटान गरेको यादवले जनाए ।
जुन दिन पोखरी निर्माण गर्ने भनेर रूख कटान गरियो । त्यही दिनबाट बिरुवा र रूख कटान गरिएको सव डिभिजन वन कार्यालय तरहराको भनाइ छ ।
यता, कार्यबाहक अध्यक्ष विश्वकर्माले भने चुरे उत्थानशीलबाट बजेट आउने भएपछि पोखरी निर्माणको प्रक्रिया अगाडि बढाएको तर अशावधानीवश त्रुटि भएको बताउँछिन् । उनका अनुसार जेसीबी लगाएर पोखरी निर्माण गर्ने क्रममा रूखहरूमा क्षति भएको थियो ।
‘हामीले पोखरी निर्माण गर्ने क्रममा त्रुटि भएको हो । जानाजान वनका रूख कटान गरिएको होइन ।’ उनले भनिन् ।
सुनसरी जिल्ला वन कार्यालयका वन अधिकृत धर्मानन्द यादवका अनुसार रूख कटानमा संलग्नहरूलाई कारबाही गरिने बताए । उनका अनुसार हाँसपोसा सामुदायिक वनकी कार्यबाहक अध्यक्ष गोमा विश्वकर्मासहित केही पदाधिकारीहरूलाई नियन्त्रणमा लिइएको छ ।
‘हामीले उहाँहरूलाई नियन्त्रणमा लिएर आवश्यक सोधपुछ गरिरहेका छौँ,’ उनले टाकुरासँग भने, ‘यो घटनामा कोही पनि उम्कन पाउँदैन । हामीले सोहीअनुसार कारबाहीको प्रक्रिया अगाडि बढाएका छौँ ।’
उनले वन ऐन २०७६ अनुसार कारबाहीको प्रक्रिया अगाडि बढाइएको जानकारी दिए ।
हाँसपोसा सामुदायिक वनका अध्यक्ष महेन्द्र गिरी विदेश भ्रमणमा रहेको समयमा उक्त घटना भएको उपभोक्ताहरू बताउँछन् । यसअघि गत फागुनमा सोही सामुदायिक वन क्षेत्रबाट काठ तस्करीको घटनासमेत बाहिरिएको थियो ।
अहिले पोखरी निर्माणका लागि भनेर जथाभावी रूख कटान गरिदाँ त्यस क्षेत्रका रूखहरू क्षतविक्षत अवस्थामा छन् । उपभोक्ताहरूले भने सामुदायिक वनका पदाधिकारीहरूले वन क्षेत्र संरक्षण गर्नुपर्ने भएपनि त्यहीँ भित्रबाट वन क्षेत्र ‘असुरक्षित रहेको’ आरोपसमेत लगाउँदै आएका छन् ।
‘सामुदायिक वनको चुनावमा तँछाडमछाड हुन्छ । तर, वन संरक्षण भन्दापनि विनाश मात्र भइरहेको छ,’ एक उपभोक्ताले भने, ‘वन क्षेत्रमा हुने विभिन्न चोरी, निकासी, तस्करी लगायतमा पनि सामुदायिक वन र सव डिभिजन वन कार्यालयले चासो दिएको पाइदैँन ।’
Discussion about this post