इटहरी : वंश विस्तारका लागि १० असोज २०८० मा चितवन राष्ट्रिय निकुञ्जबाट कोशी टप्पु वन्यजन्तु आरक्षमा ल्याइएका दुई पोथी गैँडा अहिले आरक्षकै वातावरणमा रत्तिइरहेका छन्।
६ वर्षीया पुष्पा र ५ वर्षीया अञ्जली नामका गैँडा दिनभर घाँसेमैदानमा चरिरहेका हुन्छन्। पश्चिम सेक्टरस्थित सप्तरीको पत्थरी क्षेत्रमा रमाइरहेका उनीहरू कहिलेकाहीँ भाले गैँडाको खोजीमा छटपटी हुने गरेका छन्।
यसअघि चितवनबाट ल्याइएको मेघौली नामक भाले गैँडा भने यहाँको वातावरणमा नरमाइ, सहरतिर मात्र कुद्ने बानीका कारण चार दिनमै फिर्ता पठाइएको थियो। राष्ट्रिय प्रकृति संरक्षण कोष, कोशी संरक्षण केन्द्रका प्रमुख वीरेन्द्र गौतमका अनुसार भाले नभएकै कारण पुष्पा र अञ्जली आफैँमा रमाइरहेका छन्।
यी गैँडालाई पीपलका पात विशेष मन पर्छ। केराको पात, आँपको घाँस, खयर, शमी र टाँकीका स्याउलासमेत उनीहरूको मनपर्ने खाद्य हो। प्रायः बिहान चर्ने, दिउँसो घाम लाग्दा पानीमा डुब्ने र राति चर्न रुचाउने उनीहरूको बानी रहेको गौतमले बताए।
‘दुवै गैँडाको गर्भधारणको समय भए पनि भाले गैँडा नहुँदा पुष्पा र अञ्जली आफैँ रत्तिइरहेका छन्,’ उनले भने, ‘वंश विस्तारका लागि यसअघि चितवनबाट भाले गैँडा ल्याइए पनि यहाँको वातावरणमा रमाउन नसकेपछि पुनः फिर्ता पठाइएको छ।’
बिहान आरक्ष क्षेत्रभरि घुम्ने उनीहरू साँझ बासस्थानमा फिर्ता आउन नमान्दा गोठालाले फकाएर ल्याउने गरिएको छ।
कोशी टप्पुमा रहेका यी दुई गैँडाले पर्यटन प्रवर्द्धनमा टेवा पुग्ने विश्वास राखिएको छ। विज्ञहरूको अध्ययन प्रतिवेदनका आधारमा आरक्षमा गैँडा ल्याइएको हो। सो प्रतिवेदनले भविष्यमा यहाँ गैँडा प्रजनन केन्द्रसमेत स्थापनाको सम्भावना औँल्याएको छ।
१७५ वर्ग किलोमिटर क्षेत्रफलमा फैलिएको कोशी टप्पु वन्यजन्तु आरक्ष सुनसरी, उदयपुर र सप्तरी जिल्लामा पर्छ। यहाँ लोपोन्मुख प्रजातिका विभिन्न वन्यजन्तु, चराचुरुंगी र वनस्पति पाइन्छन्।
Discussion about this post