इटहरी : विश्वको आठौँ अग्लो हिमाल मनास्लुमा हिमपहिरोमा परी भारतीय मूलका जर्मन पर्वतारोही ध्रुव ज्योति गुहा र नेपाली शेर्पा गाइड फुरसेम्बा शेर्पाको मृत्यु भएको छ।
मनास्लुको क्याम्प ३ मा शनिबार राति उनीहरू बसेको टेन्टमाथि ठूलो हिमपहिरो खसेपछि दुवै जना सम्पर्कविहीन भएका थिए। खोजी तथा उद्धारका लागि क्याम्प–३ पुगेको टोलीले उनीहरूको शव करिब सात फिट गहिरो हिउँमुनि फेला पारेको हो।
अभियान आयोजक मकालु एड्भेन्चरका अनुसार गुहा र फुरसेम्बा खराब मौसमका बीच क्याम्प–२ बाट क्याम्प–३ तर्फ अघि बढेका थिए।
उनीहरू शनिबार साँझ क्याम्प–३ पुगेका थिए। मौसम निरन्तर बिग्रिएपछि सोही अभियानका अन्य छ जना आरोही भने क्याम्प–२ बाटै फर्किएका थिए र उनीहरू सुरक्षित रहेको बताइएको छ।
सम्पर्क टुटेपछि खोजी
शनिबार राति अन्तिमपटक सम्पर्क भएपछि गुहा र फुरसेम्बासँग पुनः सम्पर्क हुन सकेन। उनीहरू सम्पर्कविहीन भएपछि उद्धार टोली क्याम्प–३ तर्फ पठाइएको थियो। टोलीले टेन्ट नै हिमपहिरोले पुरिएको अवस्थामा भेट्टाएको थियो।
उद्धारकर्ताले हिउँ र बरफ हटाउँदै खोजी गर्दा दुवै जनाको शव भेटिएको अभियान आयोजकले जनाएको छ। पछिल्लो विवरणअनुसार शवलाई क्याम्प–३ बाट बेसक्याम्पतर्फ ल्याउने प्रयास भइरहेको छ। मौसम अनुकूल भए हेलिकोप्टरमार्फत सोमबार काठमाडौं ल्याउने तयारी गरिएको छ ।
भारतीय मूलका जर्मन नागरिक गुहा जर्मनीमा बस्दै आएका थिए भने फुरसेम्बा शेर्पा मकालु क्षेत्रका अनुभवी पर्वतीय गाइड थिए।
यो घटनासँगै सन् २०२६ को शरद् आरोहण सिजनमा मनास्लुमा मृत्यु हुनेको संख्या चार पुगेको छ। यसअघि सिंगापुरका आरोही लाउ वी सेङको क्याम्प–२ नजिकै मृत्यु भएको थियो भने नेपाली पर्वतारोहण सहयोगी तासी शेर्पाको मनास्लु बेसक्याम्पमा मृत्यु भएको थियो। यी घटनापछि पुनः हिमपहिरोमा दुई जनाको ज्यान गएको हो।
यस वर्ष मनास्लु आरोहणका लागि ठूलो संख्यामा आरोही पुगेका छन्। रेडियो नेपालका अनुसार यस सिजन ४८० आरोहीले आरोहण अनुमति लिएका छन्। भारी हिमपात र प्रतिकूल मौसमका कारण पछिल्ला दिनमा धेरै आरोही बेसक्याम्पतर्फ फर्किएका थिए।
मौसमको जोखिमबीच आरोहणको प्रयास
समुद्री सतहबाट ८ हजार १६३ मिटर अग्लो मनास्लु विश्वको आठौँ अग्लो हिमाल हो। गोरखा जिल्लामा अवस्थित यो हिमालमा मौसमको तीव्र परिवर्तन, भारी हिमपात, हिमपहिरो तथा जटिल भौगोलिक अवस्थाका कारण आरोहण चुनौतीपूर्ण मानिन्छ ।
यस घटनाले उच्च हिमाली क्षेत्रमा मौसमको अवस्था र आरोहणको समय छनोट कति महत्वपूर्ण हुन्छ भन्ने पुनः देखाएको छ । विशेषगरी क्याम्प–२ भन्दा माथिको क्षेत्रमा मौसम बिग्रिँदा आरोही र गाइडहरू हिमपहिरो तथा अन्य उच्च जोखिमको प्रत्यक्ष सामना गर्नुपर्ने हुन्छ ।
मनास्लुमा यसपटकको घटनामा पनि एउटै अभियानका केही सदस्य खराब मौसमका कारण तल फर्किए पनि गुहा र फुरसेम्बा भने क्याम्प–३ सम्म पुगेका थिए।
हिमालमा दुर्घटना हुँदा उद्धार आफैंमा अर्को ठूलो चुनौती बन्ने गर्छ। क्याम्प–३ जस्तो उच्च क्षेत्रमा भारी हिमपात र कमजोर मौसमका बीच उद्धार टोलीलाई पुग्न कठिन हुन्छ । यस घटनामा पनि सम्पर्क टुटेपछि उद्धार टोलीले हिउँमुनि पुरिएको टेन्ट खोज्दै शव निकाल्नुपरेको थियो।
मनास्लुको यो दुर्घटनाले पर्वतारोहणमा आरोही मात्र नभई शेर्पा गाइड तथा उच्च हिमाली क्षेत्रमा काम गर्ने नेपाली जनशक्तिले पनि समान रूपमा जोखिम वहन गरिरहेको तथ्यलाई पुनः सतहमा ल्याएको छ ।
आरोहण सफल बनाउन बाटो पहिल्याउने, डोरी व्यवस्थापन गर्ने, उच्च क्याम्पमा सामग्री पुर्याउने र जोखिमको समयमा उद्धारमा खटिने गाइड तथा सहयोगीको भूमिका पर्वतारोहणको अभिन्न हिस्सा हो ।
यसैबीच, मनास्लु क्षेत्रमा मौसम अझै अस्थिर रहेकाले बाँकी आरोहण गतिविधि पनि मौसमको अवस्था हेरेर अघि बढाउनुपर्ने देखिएको छ। अभियान आयोजकहरूले मौसममा सुधार आएको अवस्थामा मात्रै उच्च क्याम्पतर्फको गतिविधि अघि बढाउने तयारी गरिरहेका छन् ।
Discussion about this post