संसारको सर्वाेच्च शिखर सगरमाथाको आधार शिविर पुग्नु पनि संसारभरका मानिसहरूको सपना हुन्छ । तर, नेपालमा संसारलाई चकित पार्ने त्यस्ता मानिसहरू छन्, जसले संसारको सबैभन्दा अग्लो भूभाग, संसारको शिर सगरमाथाको ३१ र ३२ पटक आरोहण गरिसकेका छन् ।
उनीहरूले सन् २०२६ को मे १७ मा गरिएको आरोहणले सगरमाथामा चुम्बकजस्तै टाँसिन सक्ने मनिसको रूपमा नेपाली शेर्पा कामिरिता र पासाङ दावा शेर्पा चिनिएका छन् ।
ल्हाक्पा शेर्पाले सन् २०२६ को स्पिङ सिजनमा दुईपटक सगरमाथाको सफल आरोहण गरेर सबैभन्दा धेरै पटक सगरमाथा चढ्नेमध्ये दोस्रो स्थानमा आफ्नो नाम दर्ज गरेका छन् भने कामिरिता शेर्पाले संसारका साढे आठ अर्ब मानिसमा आफू एकमात्र ३२ पटक सगरमाथाको सफल आरोहण गर्ने व्यक्तिको रूपमा आफूलाई उभ्याएका छन् ।
विश्वको सबैभन्दा अग्लो हिमाल सगरमाथा (एभरेस्ट अर्थात चोमोलुङ्मा) समुद्री सतहबाट ८,८४८.८ मिटर (२९,०३२ फिट) उचाइमा रहेको यो हिमाल को शिखरमा सफलतापूर्वक सबैभन्दा धेरै पटक पुगेर गिनिज बुक अफ वल्र्ड रेकर्डमा आफ्नो नाम दर्ज गरेका छन् ।
कीर्तिमानी ५६ वर्षीय कामिरिता शेर्पाले यस वर्ष ३२औँ पटक सगरमाथाको सफल आरोहण पूरा गर्दै सन् १९९४ मा २४ वर्षको उमेरमा पहिलो पटकसगरमाथा चढेको स्मरण गर्छन् ।
उनको कीर्तिमानलाई पछ्याउने नजिकका प्रतिस्पर्धी अर्का नेपाली मार्गदर्शक पासाङ दावा शेर्पा हुन् । उनले यस वर्ष मे महिनामा दुईपटक सगरमाथा आरोहण गर्दै आफ्नो कुल सगरमाथा आरोहणको संख्या ३१ पटक पुर्याउन सफल भई दोस्रो सबैभन्दा बढी आरोहण गर्ने किर्तीमानी बनाएका हुन् ।
त्यस्तै महिला तर्फबाट ल्हाक्पा शेर्पाले ११औँ पटक सगरमाथाको शिखर चुमेर आफ्नै १० औँ पटकको सबैभन्दा बढी सगरमाथा आरोहण गर्ने महिलाको कीर्तिमानी तोडेकी छन् । बिहान ९ः३० बजे शिखरमा पुगेकी ल्हाक्पाले पहिलो चोटी सन् २००० मा सगरमाथा आरोहणको सुरुवात गरेको स्मरण गरेकी छन् ।
उनका अन्य नौ आरोहणहरू, जसमध्ये पछिल्लो सन् २०२२ मा भएको थियो– सबै चीनको तिब्बततर्फको उत्तरी मार्गबाट भएका थिए । वास्तवमा, सगरमाथाको छैटौँ सफल आरोहणपछि उनले पर्वतारोहणबाट अवकाश लिएकी थिइन् । तर, १० वर्षको विश्रामपछि सन् २०१६ मा पुनः फर्किएर उनले थप पाँच सफल आरोहण गरिन् ।
सगरमाथाको शिखरमा सबैभन्दा धेरै पटक पुग्ने महिला भए पनि ल्हाक्पाले कहिल्यै आत्मसन्तुष्ट बन्न दिएकी छैनन् ।
सगरमाथा आरोहणमा हिमाललाई नजिकबाट नियालेकी ल्हाक्पाले आफ्नो हिमाल प्रतिको धारणा यसरी राखेकी छन् ।
‘हरेक पटक म फरक आरोहीलाई मार्गदर्शन गरिरहेकी हुन्छु, त्यसैले प्रत्येक अनुभव फरक लाग्छ । बरफ निकै पग्लिएको छ, विशेषगरी साउथ कोलजस्ता क्षेत्रमा । हिमाल परिवर्तन भएको छ । तर मेरो सोच भने उस्तै छ । म यो हिमाललाई माया गर्छु ।’
सगरमाथालाई स्थानीय शेर्पा समुदायले भगवानको रूपमा हेर्छन् र पूजा गर्छन् । सगरमाथाको अर्थ ‘आकाशकी देवी’ भन्ने हुन्छ । जसलाई पवित्रताको प्रतीकको रूपमा लिइन्छ । शेर्पा समुदायका लागि सगरमाथाको धार्मिक, सांस्कृतिक र ऐतिहासिक महत्व अत्यन्त गहिरो छ ।
शेर्पाहरूको संस्कृति, इतिहास, धर्म, परम्परा, विश्वास र लोकरीति सगरमाथा, हिमालय र यहाँको पर्यावरणसँग गाँसिएको छ । र, यहाँसम्म कि जैविक विशेषतासमेत हिमालयका उच्च उचाइमा बसोबास गर्ने जीवनशैलीसँग गहिरोगरी गाँसिएका छन्।
अर्जुन उप्रेतीका अन्य लेखहरू पढ्न यहाँ क्लिक गर्नुहोस्
Discussion about this post